Intensiteit

Onderzoeken1 wijzen uit dat relatief lage verlichtingssterktes (~ 150 lx aan het oog) voldoende zijn om alertheid te induceren en een vrijlopend circadiaans ritme te veranderen. Er zijn aanwijzingen dat het effect van blauwverrijkt licht op de circadiane fase van personen kan verzadigen op een hoog intensiteitsniveau2.
We weten dat melatoninespiegels boven 1000 lux bij het oog verzadigen, dit kan worden gebruikt als richtlijn voor het maximale niveau. Dit vertaalt zich naar een verticale verlichtingsterkte, of cilindrische verlichtingssterkte Ez, van 1000 lux.

 hcl_intensity
De melatonine-onderdrukking begint bij 30 lux en verzadigt zich op ongeveer bij 1000 lux op oogniveau.  


Vanwege natuurkundige wetten zal de horizontale verlichtingssterkte op het werkoppervlak (op 0,75 m boven vloerniveau) 2 of zelfs 3 keer hoger liggen. Dat kan opnieuw grote uitdagingen geven voor de verblinding en het energieverbruik. Ons advies is daarom om het de verlichtingssterkte te verlagen tot maximaal 3-400 lux op ooghoogte (komt overeen met ca. 1000 lux op het werkvlak) en eerder de blootstellingsperiode te verlengen. Dit vermindert niet noodzakelijk het energieverbruik, maar komt de lichtomstandigheden ten goede.

 

Wat is cylindrische verlichtingssterkte?


EN 12464-1 roept op tot meer licht op de gezichten van mensen om de omstandigheden voor visuele communicatie te verbeteren. In gebieden waar goede visuele communicatie belangrijk is, vooral in kantoren, vergader- en onderwijsruimten, moet Ez niet minder zijn dan 150 lx met U0​ ≥ 0,10. De cilindrische verlichtingssterkte, die het hoofd van een persoon als cilinder voorstelt, is het gemiddelde van de verticale verlichtingssterktes (gemeten in lux) die op de cilinder vallen.


 hcl_cylindrical-illuminance
Cylindrische verlichtingssterkte Ez is het gemiddelde van de verticale verlichtingssterktes, die op de denkbeeldige cilinder vallen.



Eis misschien niet de meest accurate graadmeter voor verlichtingssterkte op oogniveau, waar we willen dat het licht  raakt, maar het is een pragmatische aanpak met veel voordelen. Dit is een waarde, die de lichtontwerper al begrijpt en gebruikt. De relatie tussen Ez gemeten of berekend in een meetvlak 1,2 m boven de vloer voor zittende personen en de verlichtingssterkte Em op 0,75 m ligt tussen 1:2 of 1:3. Vandaar dat het licht op het oog gemeten in de meeste gevallen lager is dan het licht op het werkoppervlak.

 

Onderhoudsfactor (MF)


De lichtstroomafname (LLMF) voor Human Centric Lighting oplossingen dient gehouden te worden op 1,0. Dit komt omdat een verlichtingsinstallatie, die is gedimensioneerd op een Ez van 300-400 lux voldoende verlichtingssterkte zal meten om te voldoen aan de vereisten van zowel visuele taakverlichting en de beoogde biologische effecten. Na verloop van tijd zal de lichtopbrengst minder zijn, maar nog steeds voldoende om de visuele taken uit te voeren. Het gevolg is echter dat de duur van de circadiane effectieve lichtblootstelling moet worden verlengd om dezelfde effecten te verkrijgen als bij aanvang. Aangezien er geen duidelijke richtlijnen bestaan over het onderhoudsniveaus of periodes raden we aan de lichtstroomafname zo hoog mogelijk in te stellen.



1 M. Gibbsa,b, S. Hamptona, L. Morganb, J. Arendta, 2002.  Adaptation of the circadian rhythm of 6-sulphatoxymelatonin to a shift schedule of seven nights followed by seven days in offshore oil installation workers.
Smith, Revell & Eastman, 2009; Smith and Eastman, 2009